Unutulma hakkının şirketler bakımından etkileri

Unutulma hakkının Türk hukukunda kişiler tarafından kullanılabilecek bir hak olduğu gibi kurumların da unutulma hakkından yararlanabileceği bir gerçektir.

Unutulma hakkı özü itibariyle 2012 yılında Avrupa adalet divanının verdiği kararla gündeme gelmiştir. Ülkemizde Unutulma Hakkıyla ilgili herhangi bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Ancak Avrupa adalet divanının vermiş olduğu karar emsal esas alınarak benzer davalar ülkemizde de açılmış ve Yargıtay’ın kararlarına mazhar olmuştur. Bu kararların da yer aldığı ilgili yazımıza buradan ulaşabilirsiniz.

Kişiler bakımından HGK’nın ve tarafımızın görüşü AY Madde 20 ek fıkrası ve AY Madde 17’nin ilk cümlesi olan şeref ve itibarın korunması hakkının, unutulma hakkını ortaya çıkaran temel esaslar olduğudur.

Ancak bu sefer itibarı korunmak istenen bir kişi değil de bir kurum olduğunda durum değişecek mi?

Kurumlar da kişiler gibi unutulma hakkından faydalanabileceklerdir. Unutulma hakkı özü itibariyle kişinin veya kurumun onun aleyhine olabilecek bilgilerinin, aleyhe durumun ortaya çıkmış olduğu tarih itibariyle üzerinden belirli ve makul bir süre geçmesi sonrası internet ortamından silinmesini isteme hakkıdır.

Yani, İnternette, rızayla ya da başka etmenlerle gerçekleştirilen eylemlerin sorumluluğuna ilişkin “güncel olmayan” içeriklerin hala yer alıyor olması ve bu içeriklere herkes tarafından kolaylıkla ulaşılabiliyor olması kişilerin yaşam haklarını etkilediği gibi, şirketlerin de ticari hayatlarını ve ticari devamlılıklarını etkilemektedir.

Kaldı ki şirketlerin içyapıları gereği bu tarz içeriklerle karşılaşma sıklıkları, gerçek bir kişiye göre daha fazladır. Örnek vermek gerekirse, internet üzerinde faaliyet gösteren ve şirketlerin vermiş olduğu hizmetlere karşılık, kişilerin şikâyetlerini ilettiği şikâyet siteleri bulunmaktadır. Bu siteler, tüketicilerin aldığı hizmet dolayısıyla belirtmiş oldukları, şirketler aleyhine olabilecek içeriklerin diğer tüketiciler tarafından da görülebileceği mecralardır.

Bu sitelerde 5-10 veya daha fazla süre zarfından önce yapılmış şikâyetler bulunabileceği ve bu şikâyet içeriklerine diğer tüketicilerin ulaşabileceği göz önünde bulundurularak, tıpkı kişilerin geleceğini inşaa hakkında olduğu gibi şirketlerin de ticari itibarını koruma, ticari devamlılığını sürdürme hakkı internet ortamında unutulma hakkının kullanılabileceği durumları ortaya çıkarmaktadır.

Yani bir şirketin uzun süreler zarfında politikası, yönetim anlayışı, hatta ve hatta faaliyet alanları bile değişiklik göstermiş olabilir. Bu durumda makul olmayan sürelerde devamlı olarak gerçekleşen fiilin sonucuna hala katlanılıyor olması, menfaat dengesine aykırılık göstermektedir. Bu durumda şirketin kendi aleyhine olan bir internet içeriğinin hala sorumlusu olarak diğer tüketiciler üzerinde olumsuz algının oluşmasını engellemek, hem de şirketin ticari itibarını korumak için unutulma hakkı da şirketler, kurumlar ve diğer tüzel kişiler için bir seçenek olarak ortaya çıkmaktadır.

Şirketler bu tarz internet içeriklerine, normalde gerçek bir kişinin maruz kaldığından daha fazla maruz kalmakta ve internet ortamında, herkesin çaba sarf etmeden ve zaman harcamadan ulaşabileceği mahiyettedir. Özetle; kamunun bilgi alma hakkı’nın zedelenmediği örneklerde kurumların devamlılığının ve ticari itibarlarının korunması maksadıyla unutulma hakkından yararlanılabilir.